Oedeemtherapie

Bij Fysiotherapie Goor werkt Marloes ten Voorde als Oedeemfysiotherapeut. Zij staat geregistreerd bij de Nederlandse Vereniging voor Fysiotherapie binnen de Lymfologie.

Wat is Oedeemtherapie?

Oedeemtherapie is een gespecialiseerde behandeling van oedeem van arm of been, uitgevoerd door een fysiotherapeut of huidtherapeut. Een vorm van oedeem is lymfoedeem. Bij lymfoedeem richt de therapie zich op het beperken en voorkomen van toename van oedeem, met als doel de bewegingsmogelijkheden van het getroffen lichaamsdeel te vergroten of te behouden.

Het Lymfestelsel

Het lymfestelsel, een reinigings- en afweersysteem, bestaat uit lymfevaten en lymfeknopen die door het hele lichaam verspreid zijn. Lymfevaten nemen weefselvocht op met daarin opgeloste eiwitten, afvalstoffen en schadelijke deeltjes die niet in de bloedbaan kunnen worden opgenomen. De lymfeknopen fungeren als filters, vooral in de oksels, liezen en hals.

Lymfoedeem

Lymfoedeem is een vochtophoping veroorzaakt door een storing in het lymfesysteem. Dit kan aangeboren zijn (primair lymfoedeem) of optreden na ernstige beschadiging van lymfevaten of -klieren na bijvoorbeeld een operatie. Het begint vaak met een gevoel van spanning door zwelling van borst, arm of been.

Veneus Oedeem

Veneus oedeem ontstaat in de benen als gevolg van een combinatie van vochtophoping en een slecht werkend veneus bloedvatenstelsel. Dit treedt op bij chronische veneuze insufficiëntie (CVI), waarbij de aders in de benen niet goed functioneren en het lymfesysteem extra hard moet werken.

Wat doet de Oedeemfysiotherapie?

Afhankelijk van de ernst kan lymfoedeem worden behandeld met voorlichting, ademhalingstherapie, oefentherapie, lymfdrainage (manueel of apparatief), en ambulante compressie. Lymfdrainage verschilt sterk van klassieke massage, met milde handgrepen in een langzaam ritme om de natuurlijke verloop van lymfvaten te volgen.

Bewegingsoefeningen zijn altijd een belangrijk onderdeel van de therapie omdat beweging de lymfeafvoer stimuleert. Na vermindering van lymfoedeem met lymfedrainage worden zwachtels of elastische kousen gebruikt om de weefseldruk te handhaven.

Veneus Oedeem

Veneus oedeem wordt meestal behandeld met ambulante compressietherapie, een combinatie van bandageren (zwachtelen/therapeutische elastische kousen) en spierpomp training (oefentherapie). De behandeling kan worden ondersteund met lymfdrainage.

Medicijnen en soms operatieve ingrepen spelen een grotere rol bij veneus oedeem. De behandeling wordt bemoeilijkt door bijkomende problemen zoals een "open been", littekenvorming en pijn.

Voor wie is Oedeemfysiotherapie geschikt?

Oedeemfysiotherapie kan worden toegepast bij verschillende aandoeningen, waaronder:

• Primair lymfoedeem: aangeboren misvorming van het lymfevaatstelsel.
• Chronisch veneus oedeem: vaak met ulcus cruris (open been); kan worden toegepast bij spataderen.

• Posttraumatisch en postoperatief oedeem: zwellingen na ongevallen, operaties reflexdystrofie en andere oorzaken.

• Steriele ontstekingen zoals reuma.
• Andere oedemen: bijvoorbeeld zwangerschapsoedeem, ter ondersteuning van compressietherapie.

• Huidaandoeningen: zoals littekens of andere huidintrekkingen.
• Hoofdpijnklachten: waaronder migraine en andere hoofdpijnklachten.